Câu hỏi tu từ tiếng Anh (Rhetorical Question): Phân loại, cách dùng

Trong tiếng Anh, không phải câu hỏi nào cũng được đặt ra để tìm câu trả lời. Nhiều câu hỏi được sử dụng nhằm nhấn mạnh ý kiến, gợi suy nghĩ hoặc thể hiện cảm xúc của người nói. Những câu hỏi như vậy được gọi là câu hỏi tu từ (Rhetorical Questions), cùng IELTS The Tutors tìm hiểu chi tiết về loại câu hỏi này để làm chủ khả năng giao tiếp nhé!

Câu hỏi tu từ tiếng Anh (Rhetorical Question) là gì?

Câu hỏi tu từ (Rhetorical Question) là một dạng câu nghi vấn được đặt ra không nhằm mục đích nhận câu trả lời, mà để nhấn mạnh ý kiến, cảm xúc, gợi suy nghĩ hoặc tạo sự chú ý của người đọc, người nghe vào một mục đích cụ thể.

Theo định nghĩa của Cambridge University Press, Rhetorical Question là “a question asked in order to make a statement, that does not expect an answer” (một câu hỏi được đặt ra nhằm đưa ra một nhận định và không mong đợi câu trả lời).

Ví dụ:

• Who doesn’t want to succeed? (Ai mà chẳng muốn thành công?)
• Why does this always happen to me? (Tại sao chuyện này lúc nào cũng xảy ra với tôi vậy?)

Đặc điểm của câu hỏi tu từ (Rhetorical Questions)

Để nhận biết và sử dụng đúng câu hỏi tu từ (rhetorical questions) trong tiếng Anh, người học cần hiểu rõ các đặc điểm quan trọng của loại câu này:

• Câu hỏi tu từ trong tiếng Anh vẫn được kết thúc bằng dấu chấm hỏi giống như câu hỏi thông thường.
• Luôn ẩn chứa ý nghĩa khẳng định hoặc phủ định của người nói, thể hiện quan điểm hoặc nhấn mạnh một ý tưởng.
• Câu hỏi tu từ cũng được dùng để thể hiện nhiều cảm xúc khác nhau như: ngạc nhiên, bực bội, thất vọng, đồng tình, …

Xem thêm:

• Cách dùng câu hỏi đuôi trong tiếng Anh (Tag Question)
• Cách đặt câu nghi vấn (Interrogative Sentence) trong tiếng Anh

Cấu trúc của câu hỏi tu từ trong tiếng Anh

Về mặt ngữ pháp, câu hỏi tu từ (Rhetorical Questions) không có một cấu trúc riêng biệt. Phần lớn các câu hỏi tu từ được hình thành từ những câu hỏi thông thường trong tiếng Anh, chẳng hạn như câu hỏi Yes/No hoặc câu hỏi Wh-. Điểm khác biệt nằm ở mục đích sử dụng, bởi người nói không thực sự mong đợi câu trả lời như đã nói ở trên.

Ví dụ:

• Yes/No Question: Isn’t this a beautiful place? (Chẳng phải đây là một nơi rất đẹp sao?)
• Wh- Question: Why would anyone believe that story? (Ai mà lại tin câu chuyện đó chứ?)

Các dạng câu hỏi tu từ phổ biến trong tiếng Anh

Câu hỏi tu từ (Rhetorical Questions) không chỉ có một hình thức duy nhất. Ba dạng thường được nhắc đến trong các tài liệu về tu từ học gồm Anthypophora, Erotesis và Epiplexis.

Câu hỏi tu từ phản hồi trực tiếp (Anthypophora)

Anthypophora là dạng câu hỏi tu từ trong đó người nói tự đặt ra câu hỏi rồi ngay sau đó tự trả lời câu hỏi đó. Mục đích của cách diễn đạt này là giúp người nói giới thiệu ý tưởng, dẫn dắt lập luận hoặc giải thích một vấn đề một cách rõ ràng hơn.

Ví dụ: What makes a good leader? The ability to listen and make responsible decisions. (Điều gì tạo nên một nhà lãnh đạo giỏi? Đó là khả năng lắng nghe và đưa ra những quyết định có trách nhiệm.)

Dạng câu hỏi tu từ này thường xuất hiện trong các bài diễn thuyết, bài viết học thuật hay nội dung quảng cáo.

Câu hỏi tu từ thể hiện quan điểm (Erotesis)

Erotesis là dạng câu hỏi tu từ phổ biến nhất. Đây là những câu hỏi được đặt ra không nhằm tìm câu trả lời mà để nhấn mạnh một ý tưởng hoặc khẳng định một quan điểm.

Trong trường hợp này, câu trả lời thường đã rõ ràng hoặc được ngầm hiểu trong ngữ cảnh.

Ví dụ: Isn’t this the best solution to the problem? (Chẳng phải đây là giải pháp tốt nhất cho vấn đề này sao?)

Câu hỏi tu từ để khiển trách (Epiplexis)

Đây là dạng câu hỏi tu từ được dùng để chỉ trích, trách móc hoặc thể hiện sự không hài lòng. Thay vì đưa ra lời phê bình trực tiếp, người nói đặt câu hỏi để thể hiện sự thất vọng hoặc trách móc.

Ví dụ: You promised to finish this project last week. How could you ignore such an important responsibility? (Bạn đã hứa hoàn thành dự án này từ tuần trước. Làm sao bạn có thể phớt lờ một trách nhiệm quan trọng như vậy chứ?)

Ví dụ câu hỏi tu từ trong tiếng Anh (Rhetorical Question)

Vậy, khi nào sử dụng câu hỏi tu từ trong tiếng Anh? Trong thực tế, câu hỏi tu từ (rhetorical questions) xuất hiện rất thường xuyên trong nhiều ngữ cảnh giao tiếp khác nhau:

Trong giao tiếp hàng ngày: Rhetorical questions thường được dùng để thể hiện cảm xúc, sự ngạc nhiên hoặc sự đồng tình.

Ví dụ:

• Isn’t this weather amazing today? (Thời tiết hôm nay chẳng phải tuyệt vời sao?)
• Why does this always happen when I’m in a hurry? (Tại sao chuyện này lúc nào cũng xảy ra khi tôi đang vội vậy?)

Trong diễn thuyết hoặc thuyết trình: Câu hỏi tu từ được sử dụng để thu hút sự chú ý của khán giả và làm nổi bật lập luận. Đây là một kỹ thuật phổ biến trong lĩnh vực này.

Ví dụ:

• We all want a safer and cleaner environment. But how long can we continue ignoring climate change? (Tất cả chúng ta đều muốn một môi trường an toàn và sạch hơn. Nhưng chúng ta còn có thể tiếp tục phớt lờ biến đổi khí hậu trong bao lâu nữa?)
• Education shapes the future of every nation. Without education, what opportunities would young people have? (Giáo dục định hình tương lai của mỗi quốc gia. Nếu không có giáo dục, giới trẻ sẽ có những cơ hội nào?)

Trong văn học: Câu hỏi tu từ thể hiện cảm xúc sâu sắc, suy tư hoặc sự trăn trở của nhân vật. Chúng giúp đoạn văn hoặc lời thoại trở nên giàu cảm xúc hơn.

Ví dụ:

• After everything we have been through, how could I ever forget you? (Sau tất cả những gì chúng ta đã trải qua, làm sao tôi có thể quên bạn được chứ?)
• What is life without hope? (Cuộc sống sẽ ra sao nếu không có hy vọng?)

Trong quảng cáo: Câu hỏi tu từ cũng được sử dụng rộng rãi trong quảng cáo và marketing để thu hút sự chú ý của khách hàng và khiến họ suy nghĩ về lợi ích của sản phẩm.

Ví dụ:

• Who wouldn’t want healthier skin? (Ai mà không muốn có làn da khỏe mạnh hơn chứ?)
• Looking for a faster and smarter way to learn English? (Bạn đang tìm một cách học tiếng Anh nhanh và hiệu quả hơn phải không?)

Phân biệt câu hỏi tu từ và câu hỏi thông thường

Mặc dù câu hỏi tu từ (Rhetorical Questions) và câu hỏi thông thường đều có hình thức là câu nghi vấn, nhưng mục đích sử dụng và cách người nghe phản hồi lại hoàn toàn khác nhau.

Bài tập câu hỏi tu từ tiếng Anh (Rhetorical Question)

Đọc các câu hỏi dưới đây và xác định câu nào là câu hỏi tu từ (Rhetorical Question) và câu nào là câu hỏi thông thường (Normal Question):

1. The teacher asked the class, “Why did the Industrial Revolution start in Britain?”

2. After months of preparation, the team finally completed the project successfully. Who wouldn’t celebrate such an achievement?

3. You left your phone on the table. Are you coming back to get it?

4. The city is facing serious pollution problems. How long can we continue ignoring this issue?

5. The receptionist asked the visitor, “Do you have an appointment with the manager?”

6. We all depend on clean water to survive. How could anyone deny the importance of protecting our rivers?

7. The interviewer asked the candidate, “Why do you want to work for our company?”

8. After everything she has done for the community, doesn’t she deserve our respect?

Đáp án:

Câu hỏi thường gặp

1. Câu hỏi tu từ có cần câu trả lời không?

Không. Câu trả lời thường đã được ngầm hiểu trong ngữ cảnh.

2. Có nên dùng rhetorical questions trong bài luận tiếng Anh không?

Có, nhưng thông thường không nên lạm dụng trong các bài luận học thuật tiếng Anh, đặc biệt là IELTS Writing Task 2, bài luận đại học hoặc các bài viết mang tính học thuật.

Các tổ chức luyện thi uy tín như IELTS.org, British Council và nhiều giám khảo IELTS đều khuyến nghị duy trì văn phong học thuật, khách quan và trực tiếp. Vì vậy, dùng quá nhiều có thể khiến bài viết trở nên giống bài báo hoặc bài viết thuyết phục hơn là bài luận học thuật.